AI DAGELIJKS

TikTok privacyschikking: 400 miljoen dollar boete voor MKB-les

23 augustus 2026 | Boris Kusters

Inhoud

TikTok privacyschikking: 400 miljoen dollar boete voor MKB-les

TikTok betaalt 400 miljoen dollar, ruim 340 miljoen euro, om een zaak met het Amerikaanse ministerie van Justitie te schikken. De aanklacht: het platform zou op grote schaal de online privacy van kinderen hebben geschonden. Het is een van de grootste schikkingen ooit op dit gebied, groter dan de boete die TikTok in 2019 al eens kreeg voor iets vergelijkbaars.

Klinkt als Amerikaans nieuws waar je als Nederlandse ondernemer met een schouderophalen langs scrolt. Dat zou ik niet doen. Wat hier gebeurt, een bedrijf dat data van minderjarigen verzamelt zonder daar goed over na te denken, speelt net zo goed op Nederlandse webshops, ledenportals en contactformulieren. Ik loop de zaak met je door en vertaal 'm naar wat jij er vandaag nog mee kunt doen.

Wat TikTok precies fout deed

Volgens het Amerikaanse ministerie van Justitie verzamelde TikTok, eigendom van het Chinese ByteDance, gegevens van gebruikers onder de 13 jaar zonder geldige toestemming van ouders. In de VS valt dat onder de Children's Online Privacy Protection Act, kortweg COPPA, een wet die strenge eisen stelt aan het verzamelen van data bij kinderen.

TikTok kreeg in 2019 al een boete van 5,7 miljoen dollar voor een vergelijkbare overtreding en beloofde toen beterschap. Dat die belofte nu alsnog uitmondt in een schikking van 400 miljoen dollar, zegt genoeg over hoe hardnekkig dit type probleem is, ook bij bedrijven met genoeg geld en juristen om het beter te weten.

Waarom dit ook een Nederlands verhaal is

In Nederland ken je geen COPPA, maar de AVG is op het punt van kinderdata minstens zo streng. Verwerk je gegevens van kinderen onder de 16 jaar, dan heb je in principe toestemming van een ouder of voogd nodig. Dat geldt niet alleen voor een platform als TikTok, maar net zo goed voor een webshop met leeftijdsgevoelige producten of een sportvereniging met een ledenportaal.

De Autoriteit Persoonsgegevens houdt hier actief toezicht op en heeft de afgelopen jaren meerdere waarschuwingen en boetes uitgedeeld aan bedrijven die dit onderschatten. Denk aan een simpel inschrijfformulier waarin je om geboortedatum, e-mailadres en naam van een minderjarige vraagt, zonder dat er ergens een check op ouderlijke toestemming in zit.

Wat dit voor jouw bedrijf betekent

Je hoeft geen social-mediareus te zijn om hiermee te maken te krijgen. Verkoop je producten die ook door jongeren gekocht worden, heb je een leeftijdscheck die eigenlijk nergens op controleert, of gebruik je marketingtools die standaard alles tracken wat op je site gebeurt? Dan is dit relevant voor jou.

Praktisch draait het om drie vragen: welke data verzamel je, van wie, en heb je daar een geldige grondslag voor. Dat laatste is meestal het punt waar het misgaat. Een cookiebanner met een 'accepteer alles'-knop is geen toestemming als je niet weet of de bezoeker minderjarig is en wat je precies met die data doet.

Praktische stappen om vandaag te zetten

Begin klein. Breng in kaart welke formulieren, pixels en plugins op je site actief data verzamelen. Vraag je bij elk onderdeel af of je die data echt nodig hebt, en zo ja, of je grondslag klopt. Overweeg bij twijfel een data protection impact assessment, zeker als je een doelgroep bereikt waar mogelijk kinderen tussen zitten.

Zorg daarnaast dat je website technisch op orde is: actuele plugins, een kloppend privacybeleid en een cookiebanner die echte keuzevrijheid biedt in plaats van alleen een 'akkoord'-knop. Twijfel je of jouw site dit goed geregeld heeft, dan is een korte sparring vaak al genoeg om de grootste risico's boven tafel te krijgen. Websiteonderhoud is trouwens een prima natuurlijk moment om cookiebanners en plugins in één keer na te lopen op verouderde trackingscripts.

Wat dit betekent voor jou

TikTok's schikking is een Amerikaans bedrag met een Nederlandse les. Data van kinderen verzamelen zonder duidelijke toestemming is niet iets waar alleen techreuzen mee te maken hebben. Elke ondernemer die een website, webshop of ledenportal beheert, loopt tegen dezelfde vragen aan, alleen op kleinere schaal en met kleinere maar nog altijd vervelende boetes. Neem het serieus voordat het een probleem wordt, niet erna.

Werkt deze AI-ontwikkeling door in jouw bedrijf? een korte sparring boeken.

Veelgestelde vragen

Wat heeft TikTok precies gedaan dat verboden was?

TikTok wordt verweten dat het gegevens verzamelde van gebruikers onder de 13 jaar zonder geldige toestemming van ouders, in strijd met de Amerikaanse kinderprivacywet COPPA. Het bedrijf schikte de zaak voor 400 miljoen dollar met het Amerikaanse ministerie van Justitie.

Geldt de AVG ook voor kinderdata op mijn website?

Ja. Verwerk je gegevens van kinderen onder de 16 jaar, dan heb je volgens de AVG in principe geldige toestemming van een ouder of voogd nodig. Dit geldt voor elk bedrijf, niet alleen voor grote platforms.

Moet ik als MKB-ondernemer nu stoppen met de TikTok-pixel?

Niet per se, maar check wel of je weet welke data de pixel verzamelt en of daar minderjarigen tussen kunnen zitten. Zonder heldere grondslag en toestemming loop je onnodig risico, ongeacht welke tool je gebruikt.

Wat is het verschil tussen COPPA en de AVG?

COPPA is Amerikaanse wetgeving specifiek gericht op kinderen onder de 13 jaar. De AVG is breder, geldt voor alle persoonsgegevens in de EU en stelt bij kinderdata onder de 16 jaar aanvullende eisen aan toestemming.

Hoe voorkom ik een boete van de Autoriteit Persoonsgegevens?

Breng in kaart welke data je verzamelt, controleer je grondslag, zorg voor een werkende cookiebanner met echte keuzevrijheid en voer bij twijfel over kinderdata een data protection impact assessment uit.

Wanneer moet ik een DPIA uitvoeren?

Een data protection impact assessment is verplicht of aan te raden bij verwerkingen met hoog risico, bijvoorbeeld grootschalige verwerking van gevoelige data of data van kinderen. Twijfel je, doe het gewoon, het kost een middag en bespaart je discussie achteraf.